Stroom kost niet altijd hetzelfde. Tussen 17:00 en 20:00 op een werkdag betaal je tot 0,20 euro per kWh meer dan om 03:00. Wie deze pieken kent en zijn verbruik gedeeltelijk verschuift, bespaart al snel 100 tot 400 euro per jaar zonder comfort op te geven. Dit artikel laat zien wat piekuren zijn, welke apparaten het meest aanslaan en hoe je verschuift zonder slim huis.
Cijfers en tarieven komen uit de marktrapportages van de ACM en de open EPEX-data. Voor netbeheercontext kijk je in de publicaties van TenneT.
Wat zijn piekuren in Nederland
Er zijn twee manieren waarop piekuren je portemonnee raken. De eerste is het oude verschil tussen normaaltarief en daltarief op een vast contract. Door de week 07:00 tot 23:00 is normaal, daarbuiten en in het weekend is dal. Het verschil is meestal 0,03 tot 0,07 euro per kWh.
De tweede manier is de uurprijs op een dynamisch contract. Daar kan stroom letterlijk per kwartier of uur verschillen. De piek valt typisch tussen 17:00 en 20:00 op werkdagen, wanneer iedereen thuiskomt en kookt. In de zomer ligt de piek wat eerder, in de winter wat later. Een tweede minipiek zit vaak rond 07:00 tot 08:00.
Voor netbeheerders is piek vooral een capaciteitsvraag. Op piekuren komt het Nederlandse net het dichtst bij zijn maximale doorvoercapaciteit, wat in 2026 op meerdere plekken al tot congestie leidde. Verschuiven helpt daarom dubbel: voor je factuur én voor netcapaciteit.
Tariefverschil piek versus dal in 2026
De prijsverschillen variëren sterk per contracttype.
| Contracttype | Piek | Dal | Verschil per kWh |
|---|---|---|---|
| Vast contract met enkel tarief | circa 0,32 euro | 0,32 euro (gelijk) | 0 euro |
| Vast contract met dubbel tarief | circa 0,34 euro | circa 0,28 euro | 0,06 euro |
| Dynamisch contract gemiddeld jaar | 0,30 tot 0,45 euro | -0,05 tot 0,12 euro | 0,18 tot 0,40 euro |
| Dynamisch contract winterpiek | 0,50 tot 0,80 euro | 0,05 tot 0,15 euro | 0,40 tot 0,75 euro |
Bij een dynamisch contract zie je de extreme cijfers maar een paar uur per jaar. Het gemiddelde over een heel jaar valt vaak iets onder een vast contract uit, mits je een deel van je verbruik weet te verschuiven. Voor wie nooit verschuift kan een dynamisch contract juist duurder uitpakken.
Welke apparaten kosten het meest tijdens piek
Niet elke kilowattuur is gelijk. Een paar grootverbruikers maken het verschil. Hieronder de typische top vijf in een Nederlands huishouden.
| Apparaat | Vermogen | Gemiddeld gebruik | Piekkosten per jaar |
|---|---|---|---|
| Wasdroger (warmtepomp) | 0,8 tot 1,2 kW | 3 keer per week, 90 min | circa 60 euro |
| Wasmachine 60 graden | 1,8 tot 2,4 kW | 3 keer per week, 60 min | circa 45 euro |
| Vaatwasser eco | 1,3 kW | 5 keer per week, 60 min | circa 50 euro |
| Elektrische oven | 2 tot 3 kW | 3 keer per week, 45 min | circa 65 euro |
| EV-lader 11 kW | 11 kW | 4 uur per week piek | circa 240 euro |
De getallen veronderstellen een dynamisch contract en gebruik tijdens piek. Dezelfde apparaten verschoven naar daluren halen ongeveer 60 procent van die kosten weg. De EV-lader is veruit de grootste verschuif-kandidaat: laden tussen 23:00 en 06:00 scheelt al snel 200 tot 400 euro per jaar.
Bereken jouw piekkosten
Vul je verbruik in en zie wat verschuiven kan opleveren in jouw huis.
Vijf verschuif-tactieken zonder comfort-verlies
Verschuiven hoeft niet te betekenen dat je in het donker zit te wachten op je was. Met deze vijf tactieken houd je comfort en bespaar je serieus.
Gebruik uitgesteld-startfunctie
Bijna elke moderne wasmachine, droger en vaatwasser heeft een uitgesteld-startknop. Stel in dat het apparaat om 02:00 of 03:00 start. Voor de ochtend is het klaar, jij merkt er niets van. Dit alleen al levert 50 tot 120 euro per jaar op.
Schakel je EV-lader op nachtbasis
Een 11 kW lader haalt in vier uur 44 kWh in je accu, ruim voldoende voor een gemiddelde dag woon-werk. Zet de lader op een schema van 23:00 tot 06:00. Combineer met dynamisch contract en je verschuift de duurste uren naar de goedkoopste.
Kook tussen 12:00 en 17:00 als het kan
De zogenoemde voorkookmomenten van weekendmaaltijden, soep en ovenschotels passen prima in de zonne-uren. Verbruik je 30 procent van je avond-warmte tijdens de middag, dan loopt de besparing op tot 80 euro per jaar. Bonus: extra zelfverbruik van zonnepanelen.
Boiler en warmtepomp inplannen
Een elektrische boiler hoeft maar twee keer per dag te verwarmen, en kan dat prima doen om 13:00 en 04:00. Een warmtepomp kan je instellen op een lagere setpoint tussen 17:00 en 20:00, en weer warm draaien daarna. De meeste moderne installaties hebben deze functie standaard.
Slimme stekkers voor oudere apparaten
Voor apparaten zonder ingebouwde timer zijn slimme stekkers vanaf 15 euro te koop. Combineer met een app of stem-assistent en je hebt elk apparaat onder controle. Vooral handig voor oudere wasmachines en boilers.
"De grootste piekverschuiving is de saaiste: gewoon de uitgesteld-startknop gebruiken die er al zit."
Wanneer loont een dynamisch contract
Een dynamisch contract is geen automatisch voordeel. Het loont vooral als je drie of meer van deze checkpoints kunt afvinken:
- Je hebt een EV en kunt 's nachts laden
- Je hebt zonnepanelen voor extra zelfverbruik overdag
- Je bent flexibel met wassen en drogen
- Je hebt een thuisbatterij of overweegt er een
- Je verbruikt minimaal 3.500 kWh per jaar
Voor gezinnen met vaste avondroutines en zonder slimme apparaten kan een dynamisch contract juist duurder uitpakken. Reken eerst door wat een gemiddeld jaar je gekost zou hebben op basis van EPEX-data.
Combineer een dynamisch contract met verhoogd zelfverbruik en je vangt twee voordelen tegelijk: je verschuift naar dal én je gebruikt panelen-stroom direct. Voor de samenhang met saldering, zie salderingsregeling 2027 en terugleverkosten vergelijken.
Combinatie met thuisbatterij
Een thuisbatterij neemt de planning van je over. Hij laadt op tijdens daluren of zonneoverschot, en geeft af tijdens piekuren. Dat heet peak shaving. De besparing zit niet alleen in tariefverschuiving, maar ook in het feit dat je veel minder afhankelijk bent van het net juist op de duurste momenten.
Voor een huishouden met 4.000 kWh verbruik en een 10 kWh batterij ligt de extra besparing rond 200 tot 400 euro per jaar bovenop wat je al haalt met losse verschuiftactieken. Lees thuisbatterij kopen 2026 voor de keuzes en terugverdientijd voor de formule die het rendement zichtbaar maakt.
Persoonlijk piek-advies
Plan een kort gesprek waarin we je apparatuur en routine doornemen.